Xã hội ngày càng phát triển, áp lực cuộc sống càng nhiều, khiến các bệnh liên quan đến sức khoẻ tâm thần hiện nay đang có xu hướng gia tăng. Nhiều người vẫn cho rằng sức khỏe tâm thần là điều gì đó xa xôi hay chỉ dành cho những ai có "vấn đề". Nhưng thực tế, mỗi người hãy dành thời gian chăm sóc sức khỏe tâm thần cho bản thân, gia đình ngay từ hôm nay.
Theo thống kê từ Bệnh viện Tâm thần Quy Nhơn, từ đầu đến nay, đã khám bệnh cho 11.903 lượt, tăng 937 lượt so với cùng kỳ năm trước. Chỉ riêng trong tháng 3/2026, Bệnh viện đã ghi nhận 5.893 lượt khám. Sự gia tăng đáng kể này phản ánh nhu cầu chăm sóc sức khỏe tâm thần của người dân ngày càng được chú trọng.
Bác sĩ Khoa Khám bệnh, Bệnh viện Tâm thần Quy Nhơn khám tư vấn người bệnh. (Ảnh: Bích Thảo)
Trao đổi với Bác sĩ chuyên khoa 2 Ngô Lý Nam - Phó giám đốc Bệnh viện Tâm thần Quy Nhơn, chia sẻ: Trung bình mỗi ngày, đơn vị tiếp nhận khoảng từ 180 đến 200 lượt khám về sức khỏe tâm thần. Cơ cấu bệnh tập trung chủ yếu vào nhóm bệnh lý tâm thần, nhiều nhất là tâm thần phân liệt và các bệnh về rối loạn tâm căn có nguyên nhân chủ yếu từ stress và yếu tố tâm lý, bệnh nhân vẫn nhận thức được thực tại nhưng bị suy giảm chất lượng cuộc sống như: trầm cảm, lo âu, mất ngủ, suy nhược và đau đầu do căng thẳng. Bên cạnh đó, các bệnh lý về thần kinh như thiểu năng tuần hoàn não và đau đầu mạch máu cũng chiếm tỷ trọng đáng kể.Trong hai năm trở lại đây, bệnh viện cũng đã mở rộng lĩnh vựcTâm thần nhi như can thiệp tự kỷ, tăng động giảm chú ý, rối loạn ngôn ngữ, chậm phát triển,.. dù bước đầu đã triển khai nhưng quy mô còn khiêm tốn so với nhu cầu thực tế. Nhận thấy tính cấp bách hiện nay ở mảng bệnh lý này, bệnh viện đã và đang đẩy mạnh chiến lược thông qua việc tận dụng tối đa cơ hội học hỏi, trau dồi kinh nghiệm giữa các bệnh viện. Trọng tâm là đào tạo nguồn lực có chuyên môn và ứng dụng các mô hình tập kỹ năng cho trẻ em khoa học, hiện đại hơn. Dù còn nhiều thách thức, nhưng bệnh viện đang quyết tâm thực hiện đẩy mạnh truyền thông, minh bạch và tối ưu hóa kinh phí và thời gian điều trị để phục vụ bệnh nhân một cách tốt nhất.
Đời sống hiện đại cũng kéo theo nhiều hệ lụy về sức khoẻ trong đó có cả sức khoẻ về tâm thần như áp lực công việc, cuộc sống, môi trường, thói quen sinh hoạt không lành mạnh,… Cũng theo Bác sĩ Nam, nếu như trước đây, bệnh lý tâm thần thường liên quan nhiều đến việc lạm dụng rượu, bia; thì nay, nghiện ma túy và áp lực tâm lý kéo dài là một trong những nguyên nhân gây nên tình trạng này. Bệnh lý về sức khoẻ tâm thần xuất hiện ở hầu hết các nhóm tuổi, nhưng thời gian gần đây, số ca nhập viện vì rối loạn tâm thần đang có xu hướng gia tăng và trẻ hoá, tập trung chủ yếu ở nhóm tuổi trưởng thành, từ 18 - 45 tuổi.
Cùng với sự nỗ lực, tận tâm, đầy trách nhiệm của tập thể bệnh viện, với phương châm lấy người bệnh làm trung tâm, đẩy mạnh chăm sóc sức khỏe tâm thần cộng đồng, những năm gần đây, uy tín của Bệnh viện Tâm thần Quy Nhơn đã và đang được khẳng định mạnh mẽ thông qua những kết quả điều trị thực tế. Qua đó, tạo nên những chuyển biến lớn trong việc thay đổi nhận thức của người dân. Nếu như trước đây, bệnh lý rối loạn tâm thần ở người già vốn bị xem nhẹ là "lẫn tuổi già" thì nay họ đã được gia đình quan tâm, phát hiện sớm và điều trị kịp thời. Không những thế, bệnh viện cũng ghi nhận hiệu quả vượt trội trong điều trị rối loạn sức khoẻ tâm thần do tổn thương não, sau những tai nạn chấn thương vùng đầu, hoặc những bệnh lý ảnh hưởng não như Parkinson, nhồi máu não hay xuất huyết não,... Việc nhận diện đúng các nguyên nhân này đã giúp bệnh viện điều trị hiệu quả, khắc phục đáng kể các vấn đề về sức khoẻ tâm thần và khôi phục chức năng cho người bệnh.
Nhân viên Khoa Tâm bệnh truyền thông hướng dẫn người bệnh và người nhà về chăm sóc sức khỏe tâm thần. (Ảnh: Bích Thảo)
Theo các bác sĩ chuyên khoa nhấn mạnh sức khỏe thể chất và tâm thần luôn bổ trợ cho nhau không thể tách rời. Một sức khoẻ thể chất tốt, thì sức khoẻ tâm thần cũng tốt và ngược lại. Nhằm duy trì sự cân bằng này, các chuyên gia y tế khuyến cáo người dân hãy bảo vệ sức khỏe toàn diện bằng cách duy trì lối sống lành mạnh, giữ một tinh thần thoải mái, tập thể dục thường xuyên và tránh xa các tác nhân gây hại từ chất kích thích. Khi có các dấu hiệu như mất ngủ, lo âu, hoặc suy nghĩ bất ổn, hãy chủ động đến các cơ sở y tế chuyên khoa để được khám phát hiện sớm, thực hiện các trắc nghiệm tâm lý giúp chẩn đoán chính xác và can thiệp kịp thời, đây là giải pháp khoa học, đảm bảo sự phát triển toàn diện và bền vững trong chăm sóc sức khỏe tâm thần hiện nay./.
Tác giả bài viết:
Bích Thảo (Khoa Truyền thông – GDSK, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật)
