Dị tật bẩm sinh vùng hàm mặt, đặc biệt là khe hở môi, khe hở vòm miệng, không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe, khả năng ăn uống, phát âm mà còn tác động đến tâm lý và quá trình hòa nhập cộng đồng của trẻ. Đối với những gia đình có hoàn cảnh khó khăn, chi phí điều trị, phẫu thuật và đi lại là những trở ngại khiến nhiều trẻ chưa được điều trị kịp thời.
Nhằm tạo điều kiện để trẻ em mắc dị tật bẩm sinh được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng, UBND tỉnh Gia Lai đã phê duyệt Văn kiện Phi dự án “Chương trình khám sàng lọc và phẫu thuật miễn phí cho trẻ bị dị tật vùng hàm mặt và các dị tật khác tại Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Gia Lai năm 2026” do Tổ chức Operation Smile, Inc. (OS) tài trợ. Chương trình được tổ chức tại Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Gia Lai từ ngày 21/8 đến 25/8/2026.
Theo kế hoạch, ngày 21/8 sẽ tổ chức khám sàng lọc; từ ngày 22/8 đến 25/8 tiến hành phẫu thuật cho những trường hợp đủ điều kiện. Dự kiến có khoảng 120-150 bệnh nhân được khám và tối đa 80 trường hợp đủ điều kiện chuyên môn được lựa chọn để phẫu thuật miễn phí.
Đối tượng của chương trình là trẻ bị khe hở môi, khe hở vòm miệng bẩm sinh chưa được phẫu thuật hoặc có di chứng sau phẫu thuật. Ngoài ra, một số trường hợp dị tật khác như thừa ngón, dính ngón tay, ngón chân và sụp mi mắt bẩm sinh cũng được xem xét nếu đáp ứng tiêu chuẩn chuyên môn qua khám sàng lọc và hội chẩn.
Theo hướng dẫn của Sở Y tế, trẻ bị khe hở môi chưa phẫu thuật phải từ 4 tháng tuổi, cân nặng từ 6,5 kg; trẻ bị khe hở vòm miệng từ 12 tháng tuổi, cân nặng từ 9,5 kg. Chương trình cũng tiếp nhận trẻ có di chứng sau phẫu thuật như sẹo môi, lỗ thông vòm miệng, dị tật mũi; trẻ bị thừa ngón tay, ngón chân hoặc sụp mi bẩm sinh từ 5 tuổi trở lên.
Trẻ đến khám cần bảo đảm sức khỏe, không mắc bệnh cấp tính, không sốt hoặc có tình trạng viêm nhiễm tại thời điểm khám. Việc lựa chọn phẫu thuật sẽ được thực hiện trên cơ sở đánh giá, khám sàng lọc và hội chẩn của đội ngũ chuyên môn nhằm bảo đảm an toàn và hiệu quả điều trị.
Bên cạnh hỗ trợ chi phí phẫu thuật, chương trình còn hỗ trợ một phần chi phí ăn uống trong thời gian lưu viện và chi phí đi lại từ địa phương đến bệnh viện theo số kilomet thực tế, góp phần giảm bớt gánh nặng kinh tế, giúp các gia đình, nhất là hộ có hoàn cảnh khó khăn, yên tâm đưa trẻ đến khám và điều trị.
Chương trình góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận dịch vụ điều trị chất lượng cho trẻ em mắc dị tật bẩm sinh, đồng thời tạo điều kiện để cán bộ y tế địa phương học hỏi, trao đổi kinh nghiệm và cập nhật các kỹ thuật chuyên môn từ các chuyên gia trong nước, quốc tế.
Đối với trẻ, can thiệp phẫu thuật giúp cải thiện chức năng vùng hàm mặt, khả năng ăn uống, phát âm và diện mạo, qua đó hạn chế mặc cảm, nâng cao sự tự tin trong học tập, giao tiếp và sinh hoạt. Đây cũng là nền tảng để trẻ phát triển tốt hơn và hòa nhập với gia đình, nhà trường và xã hội.
Việc triển khai chương trình là hoạt động thiết thực thể hiện sự quan tâm của các cấp, ngành, cơ sở y tế và các tổ chức xã hội đối với trẻ em mắc dị tật bẩm sinh, đặc biệt là những trường hợp có hoàn cảnh khó khăn. Sự phối hợp giữa Sở Y tế, Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Gia Lai, Tổ chức Operation Smile, Inc. và các địa phương sẽ góp phần đưa dịch vụ điều trị đến gần hơn với người dân, giúp nhiều trẻ em có cơ hội được chăm sóc, điều trị và phát triển toàn diện hơn.
Theo kế hoạch, ngày 21/8 sẽ tổ chức khám sàng lọc; từ ngày 22/8 đến 25/8 tiến hành phẫu thuật cho những trường hợp đủ điều kiện. Dự kiến có khoảng 120-150 bệnh nhân được khám và tối đa 80 trường hợp đủ điều kiện chuyên môn được lựa chọn để phẫu thuật miễn phí.
Đối tượng của chương trình là trẻ bị khe hở môi, khe hở vòm miệng bẩm sinh chưa được phẫu thuật hoặc có di chứng sau phẫu thuật. Ngoài ra, một số trường hợp dị tật khác như thừa ngón, dính ngón tay, ngón chân và sụp mi mắt bẩm sinh cũng được xem xét nếu đáp ứng tiêu chuẩn chuyên môn qua khám sàng lọc và hội chẩn.
Theo hướng dẫn của Sở Y tế, trẻ bị khe hở môi chưa phẫu thuật phải từ 4 tháng tuổi, cân nặng từ 6,5 kg; trẻ bị khe hở vòm miệng từ 12 tháng tuổi, cân nặng từ 9,5 kg. Chương trình cũng tiếp nhận trẻ có di chứng sau phẫu thuật như sẹo môi, lỗ thông vòm miệng, dị tật mũi; trẻ bị thừa ngón tay, ngón chân hoặc sụp mi bẩm sinh từ 5 tuổi trở lên.
Trẻ đến khám cần bảo đảm sức khỏe, không mắc bệnh cấp tính, không sốt hoặc có tình trạng viêm nhiễm tại thời điểm khám. Việc lựa chọn phẫu thuật sẽ được thực hiện trên cơ sở đánh giá, khám sàng lọc và hội chẩn của đội ngũ chuyên môn nhằm bảo đảm an toàn và hiệu quả điều trị.
Bên cạnh hỗ trợ chi phí phẫu thuật, chương trình còn hỗ trợ một phần chi phí ăn uống trong thời gian lưu viện và chi phí đi lại từ địa phương đến bệnh viện theo số kilomet thực tế, góp phần giảm bớt gánh nặng kinh tế, giúp các gia đình, nhất là hộ có hoàn cảnh khó khăn, yên tâm đưa trẻ đến khám và điều trị.
Chương trình góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận dịch vụ điều trị chất lượng cho trẻ em mắc dị tật bẩm sinh, đồng thời tạo điều kiện để cán bộ y tế địa phương học hỏi, trao đổi kinh nghiệm và cập nhật các kỹ thuật chuyên môn từ các chuyên gia trong nước, quốc tế.
Đối với trẻ, can thiệp phẫu thuật giúp cải thiện chức năng vùng hàm mặt, khả năng ăn uống, phát âm và diện mạo, qua đó hạn chế mặc cảm, nâng cao sự tự tin trong học tập, giao tiếp và sinh hoạt. Đây cũng là nền tảng để trẻ phát triển tốt hơn và hòa nhập với gia đình, nhà trường và xã hội.
Việc triển khai chương trình là hoạt động thiết thực thể hiện sự quan tâm của các cấp, ngành, cơ sở y tế và các tổ chức xã hội đối với trẻ em mắc dị tật bẩm sinh, đặc biệt là những trường hợp có hoàn cảnh khó khăn. Sự phối hợp giữa Sở Y tế, Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Gia Lai, Tổ chức Operation Smile, Inc. và các địa phương sẽ góp phần đưa dịch vụ điều trị đến gần hơn với người dân, giúp nhiều trẻ em có cơ hội được chăm sóc, điều trị và phát triển toàn diện hơn.