Thực hiện Văn kiện Dự án “Phát hiện sớm bệnh Võng mạc Đái tháo đường tại cộng đồng tỉnh Bình Định” được UBND tỉnh ký phê duyệt vào tháng 12/2018, do Tổ chức Fred Hollows Foundation (FHF) và Bộ Ngoại giao – Thương mại Úc (DFAT) tài trợ. Trong khuôn khổ Dự án, Sở Y tế đã giao cho Bệnh viện Mắt triển khai thực hiện các hoạt động Dự án tại Bình Định.Trong năm 2019 và 2020, Bệnh viện Mắt đã phối hợp với các đơn vị thực hiện Dự án gồm BVĐK tỉnh, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, TTYT thành phố Quy Nhơn, TTYT huyện Phù Cát và Hoài Ân.
Dự án “Phát hiện sớm bệnh Võng mạc Đái tháo đường tại cộng đồng tỉnh Bình Định” với mục tiêu nhằm hỗ trợ bệnh nhân Đái tháo đường (ĐTĐ) tiếp cận dịch vụ võng mạc đái tháo đường có sẵn cho người có nguy cơ mất thị lực do Đái tháo đường được triển khai tại 03 huyện, thành phố là Quy Nhơn, Phù Cát, Hoài Ân. Trong 2 năm thực hiện dự án tại Bình Định, đã triển khai thực hiện các hoạt động truyền thông sức khỏe nâng cao nhận thức người dân về chăm sóc mắt và ngăn ngừa tiến triển của Bệnh võng mạc đái tháo đường (VMĐTĐ) ngay từ giai đoạn sớm; tổ chức khám sàng lọc tại cộng đồng cho hơn 200 người bệnh đái tháo đường, trong đó khám phát hiện sớm bệnh võng mạc đái tháo đường cho 70 người; hỗ trợ điều trị VMĐTĐ cho bệnh nhân nghèo; hỗ trợ đào tạo nhân viên y tế, cung cấp trang thiết bị và phát triển hệ thống chuyển tuyến hiệu quả cho bệnh nhân ĐTĐ có nguy cơ bệnh VMĐTĐ. Hoạt động Dự án được triển khai tại tỉnh nhằm đem lại lợi ích cho người dân tại các huyện tham gia Dự án nói chung và cho bệnh nhân Đái tháo đường nói riêng… và các hoạt động được triển khai tại tỉnh đã mang lại lợi ích thiết thực giúp người bệnh ĐTĐ tiếp cận các dịch vụ chăm sóc mắt, nhất là việc phát hiện sớm bệnh VMĐTĐ.
Nhân viên y tế lấy máu xét nghiệm nhanh chỉ số đường huyết cho bệnh nhân đái tháo đường
tham gia khám sàng lọc bệnh VMĐTĐ (Ảnh Nhất Tâm)
Người dân rất phấn khởi khi được khám mắt. Đoàn khám sàng lọc tại huyện Hoài Ângồm đội ngũ bác sĩ, kỹ thuật viên, điều dưỡng từ các đơn vị gồm Bệnh viện Mắt, Bệnh viện Đa khoa tỉnh, Trung tâm Y tế thành phố Quy Nhơn, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật. Công tác tổ chức chu đáo, hài lòng người dân tại địa phương. Từ khâu tổ chức gửi giấy mời, tiếp đón bệnh nhân trên địa bàn quản lý và hướng dẫn quy trình khám cho bệnh nhân được mời; công tác giám sát, bố trí cán bộ có chuyên môn, nghiệp vụ và trang thiết bị y tế tại chỗ để đảm bảo công tác khám sàng lọc bệnh võng mạc đái tháo đường diễn ra thành công. Đảm bảo công tác truyền thông sức khỏe, tư vấn về dự phòng, phát hiện sớm bệnh VMĐTĐ.
Người dân phấn khởi khi được khám mắt để phát hiện sớm bệnh võng mạc đái tháo đường (Ảnh Nhất Tâm)
Hiện nay, để phát hiện sớm bệnh VMĐTĐ là phải khám mắt. Đặc biệt phải khám kỹ tình trạng võng mạc để phát hiện sớm những tổn thươngVMĐTĐ. Riêng tại Bình Định, Sở Y tế Bình Định phối hợp với Tổ chức Fred Hollows Foundation (FHF) đã triển khaiDự án tại 3 huyện nói trên. Sự kết hợp giữa các bác sĩ nội tiết và các bác sĩ mắt trong tỉnh đã xây dựng tài liệu, quy trình chuyên môn giúp cho bệnh nhân tiếp cận dịch vụ sớm. Đểphát hiện sớm bệnh VMĐTĐ một số bệnh viện thực hiện Dự ánđã được cấp máy chụp ảnh kỹ thuật số. Đây là phương tiện giúp phát hiện sớm bệnh VMĐTĐ ngay từ ban đầu.
Để phòng Bệnh võng mạc đái tháo đường, khi được bác sĩ chẩn đoán bệnh VMĐTĐ, người bệnh cần tuân thủ những điều kiện sau: Kiểm soát tốt tình trạng đường huyết và huyết áp; Tuân thủ chế độ điều trị nội khoa do bác sĩ nội khoa trực tiếp điều trị; Khám mắt định kỳ, tái khám bệnh VMĐTĐ;Hạn chế các yếu tố nguy cơ (không hút thuốc lá, không uống rượu bia, đặc biệt là chế độ dinh dưỡng phải hết sức nghiệm ngặt, hạn chế các chất tinh bột…)./.
Tác giả bài viết:
Nguyễn Thanh Triết (Bệnh viện Mắt)
