Theo Tổ chức Y tế Thế giới, viêm gan vi rút vẫn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong trên toàn cầu. Viêm gan B và C là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến xơ gan và ung thư gan. Tuy nhiên, nhiều trường hợp có thể được phòng ngừa hoặc điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm, tiếp cận vắc xin và điều trị kịp thời. Viêm gan vi rút được ví như “kẻ giết người thầm lặng” bởi bệnh thường diễn biến âm thầm trong nhiều năm mà không có triệu chứng rõ ràng. Nhiều người chỉ phát hiện khi gan đã bị tổn thương nặng. Theo thống kê, Việt Nam hiện có khoảng 7,5 triệu người mắc viêm gan B và C, trong khi ung thư gan vẫn là một trong những loại ung thư phổ biến nhất. Bác sĩ TrầnHữu Tri, Khoa Truyềnnhiễm, Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai cho biết:Tình hình bệnh viêm gan vi rút nhập việnchủyếulàviêmgan B. Viêm gan vi rút là tình trạng gan bị viêm do các loại vi rút gây ra, phổ biến nhất là viêm gan A, B, C, D và E. Trong đó, viêm gan B và viêm gan C là hai nguyên nhân hàng đầu dẫn đến xơ gan và ung thư gan nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Điều đáng lo ngại là phần lớn người mắc viêm gan B hoặc C mạn tính đều không biết mình mang bệnh vì hầu như không có biểu hiện rõ ràng. Chính vì vậy, nhiều trường hợp phát hiện muộn khi bệnh đã tiến triển nặng, làm giảm hiệu quả điều trị và ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống.
Viêm gan B lây truyền qua ba con đường chính là từ mẹ sang con trong quá trình sinh nở, qua đường máu và qua quan hệ tình dục không an toàn. Viêm gan C chủ yếu lây truyền qua đường máu. Trong khi đó, viêm gan A và E thường lây qua đường tiêu hóa do ăn uống thực phẩm hoặc nguồn nước bị nhiễm bẩn.
Một thực tế đáng mừng là viêm gan B đã có vắc xin phòng bệnh rất hiệu quả. Trẻ sơ sinh được tiêm vắc xin viêm gan B trong vòng 24 giờ đầu sau sinh sẽ giảm đáng kể nguy cơ lây truyền từ mẹ sang con. Người lớn chưa có miễn dịch cũng nên chủ động tiêm phòng theo hướng dẫn của cơ sở y tế.
Ngành Y tế khuyến cáo mỗi người dân cần thực hiện tốt các biện pháp sau: Tiêm vắc xin phòng viêm gan B đầy đủ theo khuyến cáo. Đây là biện pháp an toàn, hiệu quả và tiết kiệm nhất để phòng bệnh. Cần thực hiện quan hệ tình dục an toàn, không dùng chung kim tiêm, dao cạo râu, bàn chải đánh răng hoặc các vật dụng có thể dính máu. Khi xăm mình, bấm lỗ tai, làm móng hay thực hiện các thủ thuật y tế, cần lựa chọn cơ sở uy tín, bảo đảm vô trùng. Mỗi người cần ăn chín, uống chín, sử dụng nguồn nước sạch, rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh để phòng ngừa viêm gan A và E. Đặc biệt, những người có nguy cơ cao hoặc có người thân mắc viêm gan B, viêm gan C nên chủ động xét nghiệm để phát hiện sớm. Việc phát hiện bệnh từ giai đoạn đầu sẽ giúp theo dõi, điều trị hiệu quả, giảm nguy cơ biến chứng nguy hiểm. Bác sĩ Trần Hữu Tri, khuyến cáo:Người mắc viêm gan vi rút cần tuân thủ phác đồ điều trị, tái khám định kỳ, tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc nam, thuốc bắc hoặc các sản phẩm không rõ nguồn gốc vì có thể làm tổn thương gan nghiêm trọng hơn.
Hiện nay, với sự phát triển của y học, viêm gan B và viêm gan C đã có nhiều phương pháp điều trị hiệu quả, giúp kiểm soát bệnh, kéo dài tuổi thọ và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh. Điều quan trọng là người dân cần chủ động đi khám, xét nghiệm khi có yếu tố nguy cơ hoặc theo khuyến cáo của cơ sở y tế, không nên chờ đến khi xuất hiện triệu chứng mới kiểm tra.
Nhập viên trong tình trạng da vàng, mắt vàng đậm, nước tiểu sẫm màu, men gan tăng cao, ăn uống kém, ông Phạm Quyền, xã Bình An, bệnh nhân điều trị tại khoa Bệnh Truyền nhiễm, Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai cho biết:Tôi vô nhập viện điều trị bị vàng da do viêm gan B, đang dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ. Tôi cũng khá lo lắng về bệnh, nhưng sau khi được bác sĩ tư vấn, hướng dẫn điều trị tại bệnh viện cho bệnh ổn định.
Viêm gan vi rút không chỉ là vấn đề của riêng cá nhân mà còn là trách nhiệm của cả cộng đồng. Khi mỗi người nâng cao nhận thức, chủ động phòng bệnh và tuân thủ các khuyến cáo của ngành Y tế, sẽ góp phần giảm số ca mắc mới, giảm gánh nặng bệnh tật, bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng.
Phòng bệnh luôn tốt hơn chữa bệnh. Tuân thủ tiêm chủng đầy đủ cho trẻ trong diện; tiêm vắc xin là biện pháp phòng bệnh hiệu quả; nên xét nghiệm khi cần thiết, thực hiện lối sống lành mạnh góp phần bảo vệ lá gan khỏe mạnh, ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm của viêm gan vi rút. Vì sức khỏe của chính mình, của gia đình và cộng đồng, mỗi người hãy chủ động tiêm phòng đầy đủ, khám sức khỏe định kỳ và thực hiện nghiêm các biện pháp phòng, chống viêm gan vi rút./.
